Sir Sejjid Ahmed Han
(1817,Indija-1898,Indija)
|
|
Ime i prezime:
Sir_Sejjid Ahmed_Han
|
|
Datum i mjesto rodjenja:
1817, Indija
|
|
Kontakt adresa:
|
Kratka biografija:
Modernistički mislilac i aktivista, Sir Sejjid Ahmed Han (1817-1898) ključna je ličnost u sučeljavanju islama i muslimana Indije sa izazovima kolonijalizma i modernosti. Politički, on je tvrdio da muslimani kao iskusni vladari i monoteisti mogu biti lojalni podanici i partneri britanske krune. Zahvaljujući takvim stavovima dodijeljena mu je titula viteza/lorda 1888. Teološki, njegova glavna ideja je bila da su Kur’an i moderna nauka u harmoniji. U početku sudski službenik, Sejjid Ahmed je nakon putovanja u Englesku 1869. odlučio svoj život posvetiti izgradnji moderne obrazovne institucije za muslimane. Godine 1875. osnovao je Muhammedanski anglo-orijentalni koledž, kasnije Muslimanski univerzitet u Aligarhu po uzoru na Cambridge i Oxford u cilju obrazovanja modernih muslimana. Sam međutim nikada nije završio formalno školovanje koje je prekinuo u 18. godini života. Bavio se i ekumenskim djelovanjem i jedini je musliman koji je napisao komentar Biblije. Njegove neortodoksne ideje su nailazile na otpor ali i na dobrodošlicu kod sunnijskih i ši‘ijskih lidera.
Muslimanski univerzitet u Aligarhu. Aligarh, poznat i kao Koil, nalazi se stotinjak kilometara južno od Delhija. U njemu je 1865. Sir Sejjidd Ahmed Khan osnovao Aligarhsko naučno društvo a deset godina kasnije i Muhamedanski anglo-orijentalni koledž s ciljem da evropsko obrazovanje učini dostupnim prije svega muslimanima. Godine 1920. koledž je reformiran u autonomni Muslimanski univerzitet u Aligarhu i danas je jedan od rijetkih muslimanskih univerziteta među 143 državna i privatna univerziteta (1992. g.) i oko 5000 indijskih koledža. Uz pomoć britanske vlade koja je bila posebno značajna nakon Ahmedove opozicije novoosnovanom Indijskom nacionalnom kongresu 1887. - iz čega će se kasnije razviti ideja Muslimanske lige - Koledž je uspio proizvesti novu generaciju lidera za muslimansku zajednicu. Kao vladini službenici, pravnici i novinari, oni su igrali značajnu ulogu u javnom životu Indije početkom 20. stoljeća. Nakon smrti njegovog osnivača, Koledž je bio pozornica političkih i društvenih kontroverzi. Većina profesora i studenata Koledža podržala je ideju osnivanja Pakistana, pa se korijenima Muslimanske lige smatra tzv. aligarhski pokret. Međutim, uvijek je bilo na Aligarhu i onih koji su gorljivo zagovarali jedinstvenu sekularnu Indiju, pa i marksizam. Pod vođstvom svog prvog rektora nakon 1947., Zakira Hussaina, kasnijeg predsjednika Indije, Muslimanski univerzitet u Indiji je nastojao zadržati svoju posebnu ulogu centra muslimanske kulture, uključujući urdu jezik, i institucije za pripremu muslimana za punu participaciju u društvu.
Priredio: Ahmet Alibašić
|
Bibliografija:
|
|
